بحران خاموش؛ ۶۰ درصد بافت فرسوده تهران تاب زلزله شدید را ندارند
رئیس بخش زلزلهشناسی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی هشدار داد: ۲۵۰ هزار پلاک فرسوده در پایتخت؛ کیفیت ساخت مهمتر از فاصله از گسل
یک مقام مسئول با اعلام اینکه حدود ۶۰ درصد از ساختمانهای واقع در بافتهای فرسوده تهران فاقد مقاومت لازم در برابر زلزلههای بزرگ هستند، هشدار داد که این مناطق به اصلیترین کانونهای آسیبپذیر پایتخت تبدیل شدهاند.
به گزارش خبرنگار ما، علی بیتاللهی، رئیس بخش زلزلهشناسی و خطرپذیری مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، در گفتوگو با خبرنگار ما به تشریح جزئیات زلزله اخیر شرق تهران و وضعیت آسیبپذیری پایتخت پرداخت.

جزئیات زلزله ۴.۶ ریشتری شرق تهران؛ وقوع ۸ زمینلرزه پیاپی
بیتاللهی درباره زمینلرزه شب گذشته در شرق تهران اظهار کرد: این زلزله که از ساعت ۲۰:۴۱ آغاز شد تا اوایل صبح امروز ادامه داشت و بر اساس گزارش مرکز لرزهنگاری دانشگاه تهران، در مجموع ۸ زمینلرزه با بزرگای مختلف ثبت شده است.
وی افزود: نخستین زلزله با بزرگی ۳.۴ رخ داد و حدود سه ساعت بعد زلزلهای با بزرگی ۴.۶ بهعنوان زلزله اصلی ثبت شد. پس از آن نیز در بازههای ۱۰ تا ۲۰ دقیقهای ۵ پسلرزه رخ داد و آخرین پسلرزه حدود ساعت ۰۳:۳۰ بامداد با بزرگی ۳.۱ ثبت شد.
رئیس بخش زلزلهشناسی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی تصریح کرد: این الگو بیانگر تخلیه تدریجی تنش در منطقه بوده و بر همین اساس احتمال وقوع زلزله بزرگتر بسیار کم است، چرا که پسلرزههای ثبتشده نشان میدهد بخش قابل توجهی از انرژی باقیمانده آزاد شده است.
تکذیب شایعات؛ زلزله شرق تهران کاملاً طبیعی بود
بیتاللهی با اشاره به محل وقوع این زمینلرزه در محل تلاقی گسل شمال تهران و گسل مشاء در حوالی روستای ایرا، تأکید کرد: این رویداد بخشی از ویژگیهای لرزهای طبیعی شرق تهران است. همزمانی این زلزله با وزش طوفان با سرعت حدود ۵۵ کیلومتر در ساعت در شرق تهران موجب برخی برداشتهای نادرست شده، اما هیچ ارتباطی میان این دو پدیده وجود ندارد.
وی همچنین در پاسخ به شایعات درباره تأثیر انفجارها بر فعال شدن گسلها تأکید کرد: چنین ادعاهایی پایه علمی ندارد و بیاساس است. این رخداد یک فرآیند کاملاً طبیعی در ساختار لرزهای شرق تهران است.
هشدار درباره بافت فرسوده؛ ۲۵۰ هزار پلاک در معرض خطر
بیتاللهی با بیان اینکه کیفیت ساختوساز مهمترین عامل تعیینکننده میزان خسارت در زلزله است، گفت: از مجموع حدود یک میلیون و ۸۰۰ هزار پلاک ساختمانی در تهران، نزدیک به ۲۵۰ هزار پلاک در محدوده بافت فرسوده قرار دارند.
وی تصریح کرد: بر اساس برآوردهای موجود، حدود ۶۰ درصد از ساختمانهای واقع در بافتهای فرسوده، مقاومت لازم در برابر زلزلههای بزرگ را ندارند و همین موضوع آنها را به اصلیترین کانونهای آسیبپذیر در زمان وقوع زلزله تبدیل میکند.
رئیس بخش زلزلهشناسی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی افزود: این بافتها از شمال تهران شامل مناطقی مانند دارآباد، ولنجک، جماران، تجریش و فرحزاد تا مناطق مرکزی مانند منطقه ۱۲ و محدوده بازار و همچنین مناطق جنوبی از جمله مناطق ۱۷، ۱۸ و ۱۹ را در بر میگیرند.
وضعیت برجهای تهران؛ ۱۰۰ ساختمان بلندمرتبه در محدوده گسل
بیتاللهی درباره ساختمانهای بلندمرتبه تهران گفت: در حال حاضر حدود هزار ساختمان بلندمرتبه دارای پرونده و شناسنامه ساختمانی در تهران ثبت شده است. از این میان، حدود ۱۰۰ ساختمان بلندمرتبه در محدوده گسلها قرار دارند که نیازمند بررسیها و دقتهای فنی بیشتری هستند.
وی خاطرنشان کرد: خوشبختانه بر اساس مصوبات شورای عالی شهرسازی و معماری، ساخت ساختمانهای بلندمرتبه در حریم گسلها ممنوع شده است و این سیاست در شهرهایی مانند تهران، کرج و مشهد مورد توجه قرار گرفته است.
نقش مردم در کاهش تلفات زلزله
رئیس بخش زلزلهشناسی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در پایان با اشاره به نقش رفتار مردم در هنگام وقوع زلزله تأکید کرد: حفظ آرامش، دور شدن از نقاطی که احتمال ریزش اجسام یا سازهها در آن وجود دارد و رعایت اصول ایمنی اولیه، اقداماتی ساده اما بسیار مؤثر هستند که میتوانند تلفات انسانی را در زمان زلزله بهطور چشمگیری کاهش دهند.